Haftanın Kitabı'nda Ceyhan Usanmaz, Edith Nesbit’in Türkçedeki yeni korku hikâyeleri derlemesi "Tuhaf Hikâyeler" üzerine konuşuyor.
Edith Nesbit’in korku hikâyeleri, daha önce de Gaddar Öyküler ismiyle derlenmişti Türkçede (Kerem Burhan Çiftçi çevirisiyle, 2022’de Çınar Yayınları tarafından yayımlanmıştı). O zaman dikkatimi çekmemiş sanırım ama şimdi, yakın bir zaman önce yeni bir derleme yayımlanınca, Edith Nesbit ismine olan aşinalığımın kaynağını buldum!
Hikâyesini değil belki ama kapak görselini hâlâ çok net anımsıyorum: bir istasyonda, kara bir trenin önünde duran çocuklar, pastel tonlarda soluk bir sahne… O yılların basit çizgileriyle çizilmiş yüzler ve meçhule doğru kaymış bakışlar. (Belki de, Demiryolu Çocukları kitabının kapağını hiç açmadığım için yalnızca bu kadarını hatırlıyorumdur; o dönemde okumaktansa, resimlere bakıp hayal kurmayı tercih etmiş olabilirim!)
Edith Nesbit’in Türkçedeki yeni korku hikâyeleri derlemesi Tuhaf Hikâyeler’in kapağını ise bu sefer tereddütsüz açıyorum. Nesbit’in hikâyeleri bağıran korkularla, gösterişli karanlıklarla değil; tersine, gündelik olanın içindeki küçük çatlaklardan sızan ürkütücü anlarla oynuyor. Solgun duvar kâğıtları, unutulmuş anılar, bir adımın aniden yükselen yankısı ya da fark edilmeden bekleyen sessizlik… Böylesi ayrıntıların, bir çocuğun herhangi bir tren istasyonunda hissedebileceği karanlık bir merakla benzer bir tını taşıdığı söylenebilir mi? Bir çeşit belirsizlik nedeniyle... Tuhaf Hikâyeler’in ürkütücü dokusunun, Demiryolu Çocukları’nın o hafif bulanık hatırasıyla ‘tuhaf’ bir şekilde örtüşmesini engellemem mümkün değilmiş gibi görünüyor artık. Belki de bu, yazar olarak Nesbit’in zaman içinde belli bir duygu hattını koruduğunun işareti olarak da okunabilir; hem masumiyete sinmiş bir belirsizlik hem de karanlığın içine yavaşça çekilen bir merak.
Edith Nesbit’in Demiryolu Çocukları’nı hatırlayan okurlar için Tuhaf Hikâyeler, ilk bakışta şaşırtıcı olabilir. Fakat bu şaşkınlık, çocukluktan bu yana içimizde taşıdığımız küçük gölgeleri fark ettiğimizde yavaşça sönüyor. Demiryolu Çocukları kitabının kapağındaki o oyuncak bebeğin bakışları, artık biraz daha ürkütücü geliyor sanki bana, aynı oyuncak bebeğe Küçük Sophie kitabının kapağında rastlayınca ise işler daha da tuhaflaşıyor!
Edith Nesbit
Tuhaf Hikâyeler
çev. Azade Aslan
Everest Yayınları, 2025, 256 s.
