Kayıt Arşivi

Konuğumuz Türkiye'nin en eski sosyal işletmelerinden Gönüllü Hizmetler Derneği (GHD) Yönetim Kurulu üyeleri Kevser Çimenli, Emre Omacan ve Genel Koordinatör Pınar Dağuşağı ile 1959 yılında kurulan derneğin bugüne kadar yaşadığı süreçleri, bireysel ve sosyal gelişime etkileri ve Ufuktaki GHD'ye doğru sürdürülebilirlik çalışmaları hakkında konuşuyoruz.

 

Gönüllü Hizmetler Derneği

28 Ekim 2025

Korku, insanın en eski duygularından biri. 18. yüzyılın sonlarında doğan; böylelikle hem bilinmeyene hem de insana dair anlatısına kapı aralayan edebiyatının ilk örneklerini ise Horace Walpole’un “Otranto Şatosu”, Ann Radcliffe’in büyülü ve ürkütücü atmosferleri, Mary Shelley’nin “Frankenstein”ı ya da Bram Stoker’ın “Dracula”sı gibi eserler oluşturuyor. 

Aydınlanma Dönemi’ne bir tepki niteliğindeki bu gotik romanlar, dünyanın sadece akıl ya da düzenle açıklanamayacağını hatırlatıyor, bir nevi kendi atmosferleri “karanlık”a da ışık tutuyorlardı. Korku canavarların, zombilerin, vampirlerin değil; insanın kendi doğasının aynasıydı.

Dünyayı dönüştüren zaman, gotik edebiyatı da dönüştürdü ve 20. yüzyılda H. P. Lovecraft’la birlikte “kozmik korku” kavramı doğdu: Artık kötülük şatonun mahzeninde değil, evrenin derinliklerindeydi. Edgar Allan Poe’yla insanın zihni çözüldü, Shirley Jackson’la korku banliyö evlerine, geceleyin kentin daracık sokaklarına yani gündelik hayata taşındı. Irk, toplumsal cinsiyet, hafıza ve travma gibi meseleleri işleyen “modern korku”yla birlikte gotik karakterler de biçim değiştirdi.  

Bugün korku edebiyatının yeni bir fazıyla karşı karşıyayız. Eko-korku olarak adlandırılan bu yeni damar, en kaba ifadeyle doğanın öç almasını, yani insanın yeryüzündeki tahakkümünün geri teptiği bir dünyayı anlatıyor; doğa artık korkunun mekânı değil, bizzat failine dönüşüyor. Bu dönüşümde, çağımızın en gerçek felaketi iklim krizinin yansımalarını ve gotik mimarinin yerini eriyen buzullara, yanan ormanlara, kirlenen denizlere bıraktığını görüyoruz. Bu anlamda, korku edebiyatı “korkarım” ki hiçbir edebiyat türünün olmadığı kadar “kan”lı canlı karşımızda duruyor. 

Dünyayı Çevirenler / Cadılar Bayramı Özel programının bugünkü konuğu yayımladığı, çevirdiği, hazırladığı, kısacası elinin değdiği tüm kitaplarla korku edebiyatının hakkını fazlasıyla vermiş bir isim: Yankı Enki. Yankı’yla gotik edebiyat konuşacağız ama baştan uyarayım, Yankı öyle bir anlatacak ki programın sonunda korku edebiyatı fan’ına dönüşmemek pek mümkün olmayacak - deneyimle sabit.

 

Cadılar Bayramı Özel: Yankı Enki'yle gotik edebiyatı üzerine

28 Ekim 2025

Doğayla uyumlu yaşamın yeniden mümkün olduğu hatırlatıyor; tıpkı Cambridge çayırlarında olduğu gibi, insan ve hayvanın bir arada var olduğu döngüsel bir yaşam örneği sunuyoruz. 

 

Doğanın ritmiyle ahenkle yaşamak

28 Ekim 2025

Adaları gezmeye devam ediyor; Hint Okyanusu, Zanzibar ve Réunion Adaları etrafından ilginç hikayeler konuşuyoruz. 

 

Hint Okyanusu’nda Ada Hikâyeleri: Zanzibar’dan Réunion’a

28 Ekim 2025

Cadılar Bayramı kökenleri, helva kavurmak, sabır otu, çikolata içmek, kakao çekirdeği, şeker, çikolatanın Avrupa'da yayılması ve başka şeyler...
 

 

Cadılar Bayramı'nın kökenleri

28 Ekim 2025

🔹İnsanlık tarihi yeniden mi yazılıyor?

🔹Çin'de bulunan ve 'Yunxian'lı Adam' diye bilinen kafatası fosili ışığında insan türünün tarihçesini nasıl düşünmeliyiz?

Konuğumuz Prof. Ömer Gökçümen ile konuşuyoruz. 

 

'Yunxian'lı Adam' ve insanın evrimi

28 Ekim 2025